Η ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ-ΕΝΤΕΡΟΥ

×
Συμπτώματα, διαχείριση στρες και επιπτώσεις στo γαστρεντερικό

Είχατε ποτέ μια εμπειρία που σας «τάραξε τα σωθικά»; Αντιμετωπίζετε καταστάσεις που «σας φέρνουν ναυτία»; Νιώσατε καμιά φορά «πεταλούδες» στο στομάχι σας; Ή ανησυχήσατε τόσο που να σας έρχεται αναγούλα; Όλες αυτές οι εκφράσεις χρησιμοποιούνται γιατί τα συναισθήματά μας έχουν ιδιαίτερα σημαντική επίδραση στο πεπτικό μας σύστημα και μπορεί να πυροδοτήσουν σωματικά συμπτώματα στο γαστρεντερικό σύστημα.

Δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος έχει άμεση επίδραση στο πεπτικό σύστημα. Για παράδειγμα, η σκέψη και μόνο ενός νόστιμου γεύματος μπορεί να προκαλέσει έκκριση των υγρών του στομάχου και να κάνει τα σάλια μας να τρέχουν, πριν καν σερβιριστεί το φαγητό στο τραπέζι. Οι ψυχολογικοί παράγοντες επηρεάζουν τη φυσιολογία του γαστρεντερικού συστήματος και τα συμπτώματά του. Το στρες και η κατάθλιψη (καθώς και πολλοί άλλοι ψυχολογικοί παράγοντες) μπορεί να επηρεάσουν την κινητικότητα και τις συσταλτικές κινήσεις της πεπτικής οδού. Εξάλλου, το στρες καταστέλλει τα ωφέλιμα και αφήνει το δρόμο ανοιχτό στα βλαβερά μικρόβια που προκαλούν φλεγμονές και αυξάνουν τον πιθανό κίνδυνο λοίμωξης.  

Η επίπτωση στην εντερική μικροβιακή χλωρίδα

Τα τελευταία χρόνια έχουν συγκεντρωθεί πολλά στοιχεία που επιβεβαιώνουν ότι η εντερική χλωρίδα μπορεί γενικότερα να παίξει τεράστιο ρόλο στην ψυχική μας υγεία. Είναι γνωστό ότι τα βλαβερά μικρόβια αυξάνουν τα επίπεδα του άγχους και υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι τα προβιοτικά –που παρέχουν ωφέλιμα μικρόβια– και τα πρεβιοτικά –που θρέφουν τα ωφέλιμα μικρόβια– μπορεί να επιδράσουν εντελώς αντίθετα.

Εκτός αυτού, έχουμε ν’ αντιμετωπίσουμε και άλλες, πιο έμμεσες σωματικές επιπτώσεις του στρες στο στομάχι. Για παράδειγμα, όταν έχουμε στρες, έχουμε την τάση να σφίγγουμε τους μύες μας, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται και οι μύες της πεπτικής οδού. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την επιβράδυνση της διέλευσης της τροφής και μπορεί να προκαλέσει δυσκοιλιότητα. Επιπλέον, όταν έχουμε στρες, άγχος ή κατάθλιψη, δίνουμε λιγότερη σημασία στην υγεία μας. Το αποτέλεσμα συχνά είναι χειρότερες διατροφικές συνήθειες, π.χ. κατανάλωση λιπαρών ή βαρέων τροφών και οινοπνεύματος, αύξηση του καπνίσματος και γεύματα στο πόδι.

Μήπως τα συμπτώματά σας οφείλονται σε στρες;

Μήπως, λοιπόν, τα προβλήματα του πεπτικού σας, π.χ. «καούρες», δυσκοιλιότητα ή διάρροια, να οφείλονται στο στρες; Παρακάτω παρουσιάζονται ορισμένα συμπτώματα του στρες. Αν εμφανίζετε κάποια από αυτά και πιστεύετε ότι το στρες μπορεί να επηρεάζει την υγεία σας, συμβουλευτείτε έναν επαγγελματία του ιατρικού κλάδου σχετικά με τη διαχείριση του άγχους σας.  

Σωματικά συμπτώματα

  • Δύσκαμπτοι ή τεταμένοι μύες, ειδικά στην περιοχή του αυχένα και της ωμικής ζώνης
  • Πονοκέφαλοι
  • Διαταραχές ύπνου
  • Ρίγη
  • Μειωμένη σεξουαλική επιθυμία
  • Αύξηση ή απώλεια βάρους
  • Νευρικότητα

Συμπεριφορικά συμπτώματα

  • Κωλυσιεργία
  • Τρίξιμο δοντιών (βρουξισμός)
  • Δυσκολία στην ολοκλήρωση εργασιών στη δουλειά ή στο σπίτι
  • Μεταβολές στην κατανάλωση οινοπνεύματος ή τροφής
  • Έναρξη ή αύξηση καπνίσματος
  • Αυξημένη επιθυμία απομόνωσης ή αποφυγής ανθρώπινης συναναστροφής
  • Συχνές αναφορές στις στρεσογόνες καταστάσεις και αδυναμία απομάκρυνσης της σκέψης από αυτές

Συναισθηματικά συμπτώματα

  • Ευσυγκινησία
  • Ένταση ή αίσθημα πίεσης
  • Δυσκολία χαλάρωσης
  • Νευρικότητα
  • Οξυθυμία
  • Κατάθλιψη
  • Αδυναμία συγκέντρωσης
  • Αδυναμία μνήμης
  • Απώλεια της αίσθησης του χιούμορ
  • Αναποφασιστικότητα

Διακοπή του φαύλου κύκλου

Τα προβλήματα του πεπτικού ενδέχεται να προκαλέσουν άγχος, δημιουργώντας έτσι έναν φαύλο κύκλο άγχους και πεπτικών προβλημάτων, αφού αποτελούν ταυτόχρονα αιτία και αποτέλεσμα το ένα του άλλου. Ο κύκλος αυτός μπορεί να διακοπεί, αν τα αρχικά συμπτώματα αντιμετωπιστούν με φυσικές και αποτελεσματικές θεραπείες, οι οποίες καταπραΰνουν γρήγορα και ανώδυνα τα συμπτώματά σας. Κατόπιν, μπορείτε να διερευνήστε τα τυχόν αίτια στον ευρύτερο τρόπο ζωής σας και να κάνετε αλλαγές που θα σας βοηθήσουν να βελτιώσετε τόσο την ψυχική σας ηρεμία, όσο και την υγεία του πεπτικού σας συστήματος.

Πέντε τρόποι διαχείρισης του στρες

  1. Όπως συμβαίνει με τις τροφές που πυροδοτούν οποιαδήποτε συμπτώματα, για όλους υπάρχουν καταστάσεις ή γεγονότα που μας προκαλούν άγχος. Αποφύγετε αυτού του είδους τις καταστάσεις, όσο το δυνατόν περισσότερο, ή προετοιμαστείτε ψυχολογικά για να τις αντιμετωπίσετε. Αναθέστε, παραδείγματος χάριν, σε κάποιον φίλο να είναι σε επιφυλακή, αν χρειαστεί να του τηλεφωνήσετε, ή δοκιμάστε την άσκηση αναπνοής που παρουσιάζεται παρακάτω.
  2. Αλλάξτε παραστάσεις. Βγαίνοντας από μία κατάσταση, έστω και για πέντε λεπτά, για να επισκεφθείτε, λόγου χάρη, την τουαλέτα, ετοιμάζοντας ένα ζεστό ρόφημα, ή ακόμα και βγαίνοντας για να σταθείτε για λίγο σε κάποιον υπαίθριο χώρο, δίνετε στον εαυτό σας την ευκαιρία να δει τα πράγματα από μια άλλη προοπτική.
  3. Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας. Βεβαιωθείτε ότι φροντίζετε την πεπτική και τη συναισθηματική σας υγεία τρώγοντας υγιεινά, ισορροπημένα γεύματα σε ήρεμο περιβάλλον. Αυτό το επιβεβλημένο από εσάς διάλειμμα θα σας ωφελήσει, και ένα αργό γεύμα σε χαλαρή ατμόσφαιρα θα βοηθήσει τη διαδικασία της πέψης.
  4. Κάντε μια βόλτα. Όλοι ξέρουμε ότι η ευεξία που προσφέρει η σωματική άσκηση μπορεί να μας φτιάξει τη διάθεση και να βελτιώσει τις καταθλιπτικές τάσεις. Πολλοί άνθρωποι βρίσκουν ηρεμία στον καθαρό αέρα που τους τονώνει.
  5. Βελτιώστε την αναπνοή σας. Δοκιμάστε την παρακάτω απλή άσκηση:
  • Καθίστε ή ξαπλώστε ανάσκελα. Φροντίστε να νιώθετε άνετα και να μην σας σφίγγει κανένα από τα ρούχα σας
  • Παρατηρήστε το βάθος, την ταχύτητα και το ρυθμό της αναπνοής σας
  • Τοποθετήστε το ένα σας χέρι στο στέρνο και το άλλο στο στομάχι, ακριβώς κάτω από τον ομφαλό σας
  • Εκπνεύστε αργά (μετρήστε έως το 11)
  • Εισπνεύστε ήρεμα (μετρήστε έως το 7), νιώθοντας την αργή, ανοδική κίνηση του στομάχου κάτω από το χέρι σας
  • Εκπνεύστε ξανά (μετρήστε έως το 11), νιώθοντας την καθοδική κίνηση του στομάχου σας.
  • Επαναλάβετε τη διαδικασία μετά από μικρή παύση

Βασικός παράγοντας σε αυτό τον τρόπο αναπνοής είναι οι μεγαλύτερης διάρκειας εκπνοές, που θα σας βοηθήσουν να χαλαρώσετε. Εκτός αυτού, το χέρι που βρίσκεται στο στομάχι σας πρέπει να παρακολουθεί την κίνηση, ενώ το χέρι που βρίσκεται στο στέρνο σας παραμένει ακίνητο και, έτσι, γνωρίζετε ότι αναπνέετε με τον σωστό τρόπο.